Gosaritarako zerealak

Gosaritarako zerealak industriak egiten ditu gari-, arto-, olo- edo arroz-aleekin, eta hainbat prozesu jasaten dituzte (eztanda egin, hedatu, hanpatu edo zanpatu). Prozesu horien bidez, kontsumitzeko prestatzen dira, eta ezkata, maluta, harizpi, pikor eta abarren itxura ematen zaie.

Ez dago izendapen espezifikorik gosaritako zerealentzat, baina kaxan zereala edo zerealak aipatu behar dira, baita jasan duten prozesu teknologikoa ere, adibidez, “arto hanpatua”. Espainiako Elikadura Kodeak honela definitzen ditu “zereal malutak”: zuritutako alea ur-lurrunaren eraginpean jarri eta, ondoren, laminatu eta txigortzearen ondorioz sortzen diren produktuak dira, eta baimendutako osagaiak izan ditzakete, besteak beste, azukreak, txokolatea eta eztia, batez ere, edo hainbat koipe mota.

Ez dago izendapen espezifikorik gosaritako zerealentzat, baina kaxan zereala edo zerealak aipatu behar dira, baita jasan duten prozesu teknologikoa ere, adibidez, “arto hanpatua”. Espainiako Elikadura Kodeak honela definitzen ditu “zereal malutak”: zuritutako alea ur-lurrunaren eraginpean jarri eta, ondoren, laminatu eta txigortzearen ondorioz sortzen diren produktuak dira, eta baimendutako osagaiak izan ditzakete, besteak beste, azukreak, txokolatea eta eztia, batez ere, edo hainbat koipe mota.

italiako pasta klasikoak. Hamarkada horren amaieran, General Mills enpresak (1866an sortu zen, Minneapolisen) aurrez egositako irin-nahasketa bat modu jarraituan estrusionatzea lortu zuen, gosaritarako zerealak lortzeko. Horrela, merkataritza modu esponentzialean biderkatu zen.

Espainian, gosaritarako zerealak askoz geroago sartu ziren dietan. Elkar ezagutzen bazuten ere, duela urte gutxi zabaldu ziren eta laurogeiko hamarkadara arte ez zen erosketa saskian garrantzirik hartzen hasi. Gaur egun, Espainiako merkatuan gosaritarako 55.000 tona zereal banatzen dira urtean, hainbat barietatetan, guztira 254 milioi euro inguru.

Gosaritako zerealak, hasiera batean, eguneko lehen otorduaren osagarri osasungarri eta nutritibo gisa diseinatutako produktuak dira. Labore dietetikoak eta osasun-laboreak dira onartuenak (salmenten %49 baino gehiago); ondotik datoz haurrentzako laboreak (%31,5), labore naturalak eta sortak (%16), eta zapore handiko laboreak (%3,5).

Hasiera batean, zerealen hartzaileak haurrak eta nerabeak ziren, baina azken bost urteetan, elikagaiaren nutrizio-baliotik harago, osasun-onurak dakartzaten ezaugarri funtzional eta dietetikoak nagusitu dira. Horien artean, zuntza daukatenak dira gehien kontsumitzen direnak. Izan ere, zereal horien kontsumoak hazkunde handia eta iraunkorra izan du, eta, dagoeneko, 1,8 kilo ingurukoa da pertsonako eta urteko, batez ere helduetan. Europako batez bestekoa Espainiakoa baino handiagoa da, eta 2,7 kilo inguruan dago, Irlanda, Suedia eta Finlandia izan ezik, horiek urtean 7 kilo hartzen baitituzte pertsonako.